NSƯT Mai Châu, một tên tuổi lớn của điện ảnh Việt Nam, đã sống một cuộc đời trọn vẹn với sự nghiệp rực rỡ, gia đình hạnh phúc, và con cháu hiếu thảo.
Bà để lại dấu ấn sâu đậm với những vai diễn kinh điển, được cả giới chuyên môn và khán giả công nhận là những nhân vật vượt thời gian. Nhà biên kịch Nguyễn Thị Hồng Ngát đã chia sẻ: “Bà là tượng đài trong lòng con cháu chắt về một cuộc đời tận tụy cống hiến luôn ngẩng cao đầu sống lạc quan dù trong hoàn cảnh nào.”
NSƯT Mai Châu, tên thật là Mai Thị Châu, là con gái thứ hai trong một gia đình kinh doanh danh tiếng và giàu có ở Nghệ An. Thời trẻ, bà nổi tiếng với sự thông minh và nhan sắc hơn người. Tuy nhiên, thay vì nối nghiệp gia đình, bà lại chọn con đường cách mạng.
Bà tích cực tham gia ban chấp hành phụ nữ TP Vinh, phụ trách công tác thiếu niên nhi đồng và các tổ chức thanh niên. Tháng 9/1945, bà gia nhập quân đội, hành quân vào liên khu 5 dưới sự chỉ đạo của Ủy ban kháng chiến Nam Trung bộ. Bà đã đi khắp các tỉnh miền Trung như Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên để tặng quà, biểu diễn văn nghệ, góp phần động viên tinh thần bộ đội.
Năm 1947, bà trở thành diễn viên của Đoàn kịch tiền tuyến. Đến năm 1956, nghệ sĩ Mai Châu chính thức thuộc biên chế Đoàn kịch điện ảnh và tham gia lồng tiếng cho nhiều bộ phim nước ngoài.
Những tác phẩm điện ảnh mà bà góp mặt đã trở thành một phần không thể thiếu của lịch sử điện ảnh Việt Nam, bao gồm: Chung một dòng sông (1959), Cô gái công trường (1960), Chị Tư Hậu (1963), Cuộc chiến đấu vẫn còn tiếp diễn (1966). Đặc biệt, với khán giả yêu phim Việt, những nhân vật như bà Nghị Quế trong Chị Dậu, bà Phó Đoan của Sao tháng tám, vợ Bá Kiến trong Làng Vũ Đại ngày ấy, hay Hoàng thái hậu trong Đêm hội Long Trì đều ghi dấu ấn sâu đậm và khó phai. Năm 1996, nghệ sĩ Mai Châu được Nhà nước trao tặng danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú, ghi nhận những cống hiến to lớn của bà cho nền nghệ thuật nước nhà.
Ngoài sự nghiệp lẫy lừng, NSƯT Mai Châu còn có một cuộc sống gia đình viên mãn bên chồng là ông Vũ Kỳ Lân và bốn người con đều thành đạt. Khi đất nước bước vào thời kỳ đổi mới, bà còn tự mình mở chuỗi cửa hàng áo cưới Mai Châu tại Hà Nội, thể hiện tinh thần năng động và khả năng kinh doanh của mình.
Đại diện gia đình chia sẻ, NSƯT Mai Châu là người luôn lạc quan và yêu cái đẹp. Bà từng có một tâm nguyện đặc biệt: “Khi ra đi chỉ cần đẹp”. Bà từng dặn dò con cháu: “Khi mất đi, mẹ muốn ảnh trên bia mộ phải thật đẹp, thật tươi, trên bia phải đề diễn viên – NSƯT Mai Châu. Mẹ tự hào về điều đó”. Điều này cho thấy bà luôn trân trọng cuộc đời mình và những đóng góp cho nghệ thuật, ngay cả trong khoảnh khắc cuối cùng.
