Trong bối cảnh căng thẳng thương mại với Mỹ có dấu hiệu gia tăng trở lại, Trung Quốc đã có một động thái bất ngờ khi bổ nhiệm một đại diện mới, người sẽ đóng vai trò chủ chốt trong mọi cuộc đối thoại nhằm giải quyết cuộc chiến thuế quan dai dẳng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.
Theo thông tin từ tờ South China Morning Post (SCMP), Bộ An ninh Xã hội và Nguồn nhân lực Trung Quốc hôm 16/4 vừa qua đã thông báo về việc ông Li Chenggang, 58 tuổi, sẽ đảm nhận vị trí nhà đàm phán thương mại quốc tế hàng đầu tại Bộ Thương mại, thay thế cho ông Wang Shouwen.
Ông Wang Shouwen, người từng tham gia vào quá trình đàm phán thỏa thuận thương mại giai đoạn 2020 giữa Trung Quốc và Mỹ, được biết đến là một nhà đàm phán cứng rắn. Hiện tại, vị trí tiếp theo của ông Wang sau quyết định điều chỉnh nhân sự này vẫn chưa được công bố.
Nhà đàm phán mới với kinh nghiệm dày dặn
Ông Li Chenggang là một người có nền tảng học vấn vững chắc, từng theo học tại Đại học Bắc Kinh (Trung Quốc) và Đại học Hamburg (Đức). Trong sự nghiệp của mình, ông đã nắm giữ nhiều vị trí quan trọng trong Bộ Thương mại Trung Quốc, đặc biệt là ở các bộ phận chịu trách nhiệm về giám sát các hiệp định, luật pháp và thương mại công bằng.
Trước khi được bổ nhiệm vào vị trí hiện tại, ông Li đã có 4 năm rưỡi đảm nhiệm vai trò đặc phái viên của Trung Quốc tại Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) – cơ quan quản lý thương mại toàn cầu, nơi Bắc Kinh đã đệ đơn kiện các chính sách thuế quan của Mỹ.
Ngoài ra, ông còn là phó đại diện thường trực của phái đoàn Trung Quốc tại văn phòng Liên hợp quốc ở Geneva và các tổ chức quốc tế khác tại Thụy Sĩ. Kinh nghiệm làm việc sâu rộng của ông Li tại Bộ Thương mại, cùng với sự tham gia vào quá trình đàm phán gia nhập WTO của Trung Quốc cách đây hơn 20 năm, được cho là mang lại lợi thế đáng kể cho ông trong việc đối mặt với những thách thức sắp tới trên bàn đàm phán với Mỹ.
Kỳ vọng về một phong cách đàm phán mới
Các chuyên gia nhận định rằng việc bổ nhiệm ông Li Chenggang có thể mang đến một luồng gió mới cho các cuộc đàm phán thương mại Mỹ – Trung. Ông Tu Xinquan, giám đốc Viện nghiên cứu WTO tại Đại học Kinh doanh và Kinh tế Quốc tế, nhận xét: “Có thể sẽ có một phong cách đàm phán khác. Ông Li Chenggang là người cởi mở và ủng hộ thương mại tự do”.
Đồng quan điểm, Giáo sư luật Henry Gao tại Đại học Quản lý Singapore cho rằng: “Ông Li được đào tạo về luật sư, điều này giúp ông ấy có vị thế tốt hơn người tiền nhiệm trong việc xử lý các vấn đề pháp lý phức tạp đang nảy sinh trong các cuộc đàm phán (giữa Mỹ và Trung Quốc) hiện nay”.
Giáo sư Gao nói thêm rằng sự thay đổi này cho thấy Trung Quốc có thể đang chuẩn bị tiếp cận các vấn đề pháp lý một cách toàn diện hơn trong vòng đàm phán sắp tới, thể hiện một cách tiếp cận chiến lược để giải quyết cuộc chiến thương mại đang diễn ra.
Bối cảnh căng thẳng thương mại leo thang
Động thái thay đổi nhân sự này diễn ra trong bối cảnh căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc có xu hướng gia tăng trở lại sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tái đắc cử.
Sau một loạt các biện pháp trả đũa lẫn nhau, Mỹ hiện đang áp mức thuế lên tới 245% đối với một số mặt hàng nhập khẩu từ Trung Quốc, trong khi Bắc Kinh cũng áp thuế 125% đối với hàng hóa của Mỹ. Về phía Trung Quốc, Bộ Ngoại giao nước này ngày 17/4 đã tuyên bố rằng họ không lo ngại nếu Mỹ tiếp tục “trò chơi áp thuế”. Bắc Kinh khẳng định sẵn sàng đàm phán, nhưng phải dựa trên cơ sở bình đẳng và tôn trọng lẫn nhau.
Trung Quốc cũng kêu gọi Washington thể hiện sự tôn trọng ngoại giao hơn, duy trì lập trường thương mại nhất quán, giải quyết những quan ngại của Trung Quốc liên quan đến các lệnh trừng phạt và vấn đề Đài Loan, đồng thời bổ nhiệm một nhà đàm phán chính thức nhận được sự ủng hộ hoàn toàn từ Tổng thống Trump. Việc Trung Quốc bổ nhiệm một nhà đàm phán thương mại mới cho thấy Bắc Kinh vẫn coi trọng việc giải quyết các tranh chấp thương mại với Mỹ thông qua đối thoại. Tuy nhiên, với những diễn biến phức tạp hiện tại, tương lai của các cuộc đàm phán này vẫn còn nhiều thách thức phía trước.
