Đúng dịp kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4), Đài Truyền hình Việt Nam (VTV) sẽ “trình làng” một tác phẩm đặc biệt: bộ phim tài liệu “Giữa vòng vây quân thù”.
Bộ phim hứa hẹn sẽ vén màn những bí ẩn về cuộc đời và sự nghiệp của nhà tình báo huyền thoại Phạm Ngọc Thảo, người mà hình ảnh của ông từng được biết đến qua nhân vật Thành Luân (do Nguyễn Chánh Tín thủ vai) trong bộ phim “Ván bài lật ngửa”.
“Thành Luân” bước ra đời thực: Bí mật về “người hùng thầm lặng”
Dù đã trở thành một phần của văn hóa đại chúng qua màn ảnh, nhưng những câu chuyện và hình ảnh chân thực về cuộc đời hoạt động tình báo đầy cam go của Phạm Ngọc Thảo lại ít được khai thác và nhắc đến, bởi tính chất đặc biệt của công việc “đi trong bóng tối”. “Giữa vòng vây quân thù” sẽ là bộ phim tài liệu đầu tiên hé lộ những trang sử ít người biết về huyền thoại này.
Theo VTV, để thực hiện bộ phim, ê kíp sản xuất đã phải dựa hoàn toàn vào các sự kiện và dữ liệu có thật về Phạm Ngọc Thảo, một thách thức không nhỏ. Nhà báo Lê Thanh Bình từ VTV cho biết, cả đoàn đã mất rất nhiều thời gian để tìm kiếm những nguồn tư liệu chính thống, gặp gỡ những nhân chứng từng tiếp xúc, làm việc với ông ở cả hai phía, cũng như tìm về với những người thân còn lại của ông.
Trong quá trình “lật giở” những trang sử liệu quý giá, ê kíp đã tiếp cận được nhiều thông tin bất ngờ, bao gồm cả những chi tiết về các cuộc đảo chính giai đoạn 1960-1965, nơi Phạm Ngọc Thảo được nhắc đến một cách chi tiết trong các tài liệu mật. VTV mong muốn khắc họa chân dung người anh hùng này dưới góc nhìn của thế hệ sau.
Các nhà làm phim đã khéo léo kết hợp những hình ảnh, tư liệu quý giá với những ký ức, xúc cảm còn đọng lại trong trí nhớ của những người từng biết về ông, đan xen với những địa danh gắn liền với cuộc đời hoạt động và nơi ông ngã xuống.
“Kỳ nhân dị sĩ” giữa lòng địch
Phạm Ngọc Thảo sinh năm 1922 tại Long Xuyên, trong một gia đình công giáo trí thức, giàu có bậc nhất Nam Bộ và mang quốc tịch Pháp. Thay vì một cuộc đời quan chức hay học giả danh giá trong xã hội thuộc địa, ông đã tự nguyện từ bỏ quốc tịch Pháp, lên đường tham gia kháng chiến, trở thành một người lính và sau đó là một chiến sĩ tình báo chiến lược xuất sắc bậc nhất trong lịch sử cách mạng Việt Nam.
Trong giai đoạn từ năm 1960 trở đi, Phạm Ngọc Thảo được biết đến như một “ẩn số” trong những biến động chính trị nội bộ của chính quyền Sài Gòn. Ông đã tham gia và đứng sau nhiều cuộc đảo chính, trong đó có cuộc đảo chính ngày 1-11-1963 lật đổ anh em Ngô Đình Diệm.
Phạm Ngọc Thảo bị bắt vào ngày 16-7-1965 và hy sinh cùng năm. Năm 1987, ông được công nhận là liệt sĩ và đến năm 1995, Nhà nước chính thức truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Nhà cách mạng, học giả Trần Bạch Đằng từng nhận xét Phạm Ngọc Thảo là một nhà tình báo đặc biệt có một không hai, người đi thẳng vào hàng ngũ kẻ thù, tung hoành hoạt động vì Tổ quốc cho đến tận lúc hy sinh. Cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt cũng từng khẳng định nhiệm vụ của Phạm Ngọc Thảo là một nhiệm vụ đặc biệt, chưa từng có tiền lệ trong công tác cách mạng. Thậm chí, điệp viên Phạm Xuân Ẩn còn tiết lộ rằng nhiệm vụ của ông Thảo “nguy hiểm hơn nhiệm vụ của tôi rất nhiều”.
Với những thông tin hé lộ đầy hấp dẫn, bộ phim tài liệu “Giữa vòng vây quân thù” hứa hẹn sẽ là một tác phẩm đáng xem, đặc biệt trong dịp kỷ niệm ý nghĩa này.
