Gần đây, trên mạng xã hội lan truyền các video và hội nhóm cổ súy việc uống nước cốt chanh nguyên chất với liều lượng rất cao (từ 200-500 ml, tương đương 3-6 quả chanh mỗi ngày). Trào lưu này được quảng cáo với những công dụng thần kỳ như thải độc, giảm cân, cải thiện sinh lý, kéo dài tuổi thọ, thậm chí giúp phụ nữ mãn kinh có kinh nguyệt trở lại.
Tuy nhiên, các chuyên gia y tế khẳng định đây là một trào lưu nguy hiểm, hoàn toàn thiếu cơ sở khoa học và tiềm ẩn nhiều rủi ro nghiêm trọng cho sức khỏe. Việc tiêu thụ lượng lớn acid citric và vitamin C vượt ngưỡng an toàn trong nước cốt chanh đậm đặc có thể gây ra nhiều tác hại. Thực tế đã ghi nhận các trường hợp gặp biến chứng nặng nề, như vụ việc một cô gái 25 tuổi ở Hà Nội phải nhập viện cấp cứu do da mặt đỏ rát, sưng nề, bong tróc sau một tuần tự ý dùng nước cốt chanh để trị mụn, hay trường hợp người phụ nữ 33 tuổi bị viêm dạ dày, ruột cấp tính sau một tháng uống chanh liều cao với mục đích “thải độc cơ thể”.
Việc lạm dụng nước cốt chanh liều cao lại tiềm ẩn hàng loạt nguy cơ. Thứ nhất, nồng độ acid citric cao (khoảng 5-6%) có thể làm mòn men răng nghiêm trọng, gây ê buốt kéo dài và tăng nguy cơ sâu răng. Thứ hai, hệ tiêu hóa là đối tượng chịu ảnh hưởng nặng nề, với nguy cơ tổn thương niêm mạc, gây viêm loét dạ dày, làm trầm trọng thêm tình trạng trào ngược dạ dày – thực quản, đặc biệt nguy hiểm đối với những người đã có bệnh lý tiêu hóa sẵn có. Lượng acid lớn cũng kích thích niêm mạc ruột, dễ dẫn đến rối loạn tiêu hóa như đau bụng, đầy hơi, buồn nôn và tiêu chảy.
Ngoài ra, việc nạp quá nhiều vitamin C trong thời gian ngắn có thể làm tăng bài tiết oxalate và acid uric trong nước tiểu, gia tăng nguy cơ hình thành sỏi thận, nhất là ở những người có bệnh thận mạn tính. Một số nghiên cứu còn chỉ ra rằng sử dụng vitamin C liều cao kéo dài có thể gây stress oxy hóa, ảnh hưởng đến tế bào và DNA. Đáng lo ngại hơn, nước chanh liều cao còn có thể tương tác không mong muốn với một số loại thuốc điều trị, làm thay đổi hiệu quả hoặc tăng tác dụng phụ của thuốc chống đông máu, thuốc hạ mỡ máu, thuốc kháng nấm…
Để sử dụng chanh một cách an toàn và hiệu quả, các chuyên gia khuyến cáo người dân chỉ nên dùng lượng vừa phải, pha loãng với nước. Khi uống, nên dùng ống hút và súc miệng lại bằng nước lọc ngay sau đó để hạn chế acid tiếp xúc trực tiếp với men răng.
Những người có bệnh lý nền mãn tính như bệnh dạ dày, thận, đái tháo đường… cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi áp dụng bất kỳ phương pháp nào liên quan đến việc dùng chanh liều cao hoặc kéo dài. Điều quan trọng nhất vẫn là duy trì một chế độ dinh dưỡng cân bằng, lối sống khoa học và không nên lạm dụng bất kỳ loại thực phẩm nào dưới danh nghĩa “thần dược” hay “siêu thực phẩm”.
