MangaDex, một trong những trang web tổng hợp truyện tranh scan lớn nhất thế giới, vừa phải đối mặt với một đợt khiếu nại bản quyền quy mô lớn từ các nhà xuất bản Nhật Bản. Hậu quả là hàng trăm bộ truyện đã bị gỡ bỏ đồng loạt, đặt ra lo ngại lớn cho cộng đồng độc giả quốc tế, đặc biệt là với những tác phẩm chỉ có thể tiếp cận qua bản dịch của người hâm mộ.
Được biết, MangaDex hoạt động chủ yếu dựa vào đội ngũ tình nguyện viên không nhận lương và không thu phí truy cập từ người đọc. Trang web này duy trì hoạt động gần như không có quảng cáo, với nguồn kinh phí chủ yếu đến từ các khoản quyên góp và chương trình tiếp thị liên kết, thường là để quảng bá việc mua các tập truyện tranh bản cứng .
Nhiều bộ truyện tranh từng xuất hiện trên MangaDex thực tế đã được dịch thuật và phát hành chính thức bằng tiếng Anh, có sẵn để mua một cách hợp pháp. Do đó, việc các nhà xuất bản yêu cầu gỡ bỏ các bản dịch trực tuyến miễn phí nhằm bảo vệ doanh thu từ việc bán các ấn phẩm chính thức là điều hoàn toàn có thể hiểu được.
Tuy nhiên, điều đáng lo ngại hơn là trong số hàng trăm bộ truyện bị gỡ khỏi MangaDex, có không ít tác phẩm thuộc dạng ít phổ biến hơn và chưa bao giờ được xuất bản chính thức bằng tiếng Anh. Việc này khiến những bộ truyện đó trở nên hoàn toàn không thể tiếp cận đối với những người hâm mộ tiềm năng không biết tiếng Nhật. Đối với họ, các bản dịch do cộng đồng người hâm mộ tự thực hiện (fan translation) là con đường duy nhất để thưởng thức những tác phẩm này.
Bản thân MangaDex tự mô tả mình là một trang scanlation. Đây là một thuật ngữ chỉ quá trình bao gồm việc quét (scan) các trang truyện tranh gốc bằng tiếng Nhật, sau đó sử dụng phần mềm chỉnh sửa ảnh để loại bỏ phần chữ gốc trong các ô thoại và thay thế bằng phần văn bản đã được dịch sang một ngôn ngữ khác (ví dụ như tiếng Anh hoặc tiếng Việt).
Công việc tạo ra các bản scanlation chất lượng không chỉ đòi hỏi chuyên môn về ngôn ngữ, kỹ năng chỉnh sửa ảnh thành thạo mà còn tốn rất nhiều thời gian và công sức. Phần lớn những người tham gia dịch và biên tập truyện theo hình thức này thường làm vì niềm đam mê và tình yêu thuần túy dành cho manga, mong muốn chia sẻ những tác phẩm hay đến với cộng đồng rộng lớn hơn.
